Phó từ và liên từ 特别 / 特别是 (Đặc biệt / Nhất là)
Học cách dùng 特别 để chỉ mức độ cao (đặc biệt) và 特别是 để nhấn mạnh một trường hợp nổi bật trong nhóm.
Trong tiếng Trung, 特别 (tèbié) có hai cách dùng chính:
- Phó từ mức độ: Đứng trước tính từ hoặc động từ tâm lý để chỉ mức độ cao, tương tự 非常.
- Công thức:
S + 特别 + Adj / V(tâm lý)
- Liên từ nhấn mạnh (特别是): Nêu một vế tổng quát trước, sau đó dùng 特别是 để dẫn ra trường hợp nổi bật nhất trong nhóm đó.
- Công thức:
Vế chung,特别是 + Phạm vi / Đối tượng nổi bật
Lưu ý người Việt hay sai: Không dùng 特别是 ở đầu câu khi chưa nêu phạm vi chung phía trước. Không nhầm 特别 (đặc biệt) với 特意 (cố ý làm việc gì - không thuộc bài này).
Phó từ chỉ mức độ (Đặc biệt...)
Đứng trước tính từ hoặc động từ chỉ tâm lý (như 喜欢) để biểu thị mức độ rất cao.
Công thức: S + 特别 + Adj / V_tâm_lý
Liên từ nhấn mạnh trường hợp nổi bật (Nhất là...)
Nêu một danh sách hoặc tập hợp chung trước, rồi dùng 特别是 để chọn ra đối tượng tiêu biểu nhất.
Công thức: Tập hợp chung,特别是 + Đối tượng
Vị trí của 特别是 trong câu
Không đứng đầu câu đơn lẻ. Bắt buộc phải có vế trước tạo ngữ cảnh nhóm/tập hợp rồi mới tới 特别是.
Ví dụ
Bài học dùng chủ điểm này (4)
Săn hàng giảm giá ngày hội mua sắm · 特别 / 特别是
HSK 4 — Tiến bộ rõ rệt · Ngữ pháp & luyện nghe
Ẩm thực vùng miền trong căng-tin trường · 特别 / 特别是
HSK 5 — Diễn đạt đa dạng · Ngữ pháp & luyện nghe
Áp lực giờ cao điểm tại ga chuyển tuyến · 特别
HSK 4 — Tiến bộ rõ rệt · Ngữ pháp & luyện nghe
Văn hóa trà đạo và điểm tâm Quảng Đông · 特别 / 特别是
HSK 5 — Diễn đạt đa dạng · Ngữ pháp & luyện nghe