Đọc hiểu: Đánh giá đồng cấp và phong trào Khoa học Mở

Bài đọc bàn về bài luận của Cao Tiểu Minh phân tích cuộc khủng hoảng gian lận bình duyệt và xu hướng thương mại hóa tạp chí học thuật, cùng góc nhìn phản biện của thầy Vương.

高晓明在一篇学术论文中深入剖析了同行评审造假危机与学术期刊的商业化倾向。

Gāo Xiǎomíng zài yì piān xuéshù lùnwén zhōng shēnrù pōuxī le tóngháng píngshěn zàojiǎ wēijī yǔ xuéshù qīkān de shāngyèhuà qīngxiàng.

Cao Tiểu Minh trong một bài luận học thuật đã phân tích sâu sắc cuộc khủng hoảng gian lận bình duyệt ngang hàng cùng xu hướng thương mại hóa của các tạp chí học thuật.

他指出，部分期刊为了追逐高额版面费而降低门槛，导致论文作假产业悄然滋生。

Tā zhǐchū, bùfèn qīkān wèile zhuīzhú gāo'é bǎnmiànfèi ér jiàngdī ménkǎn, dǎozhì lùnwén zuòjiǎ chǎnyè qiǎorán zīshēng.

Anh chỉ ra rằng, một số tạp chí vì chạy theo phí đăng bài cao mà hạ thấp tiêu chuẩn, khiến ngành công nghiệp gian lận luận văn âm thầm nảy sinh.

针对这一学界痼疾，他主张推行出版后评审机制，并全面公开实验原始数据。

Zhēnduì zhè yì xuéjiè gùjí, tā zhǔzhāng tuīxíng chūbǎn hòu píngshěn jīzhì, bìng quánmiàn gōngkāi shíyàn yuánshǐ shùjù.

Nhằm giải quyết căn bệnh nan giải này của giới học thuật, anh chủ trương đẩy mạnh cơ chế bình duyệt hậu xuất bản và công khai toàn diện dữ liệu thí nghiệm gốc.

这种开放透明的举措打破了传统的封闭审查，使学术争鸣转变为持续的公众监督。

Zhè zhǒng kāifàng tòumíng de jǔcuò dǎpò le chuántǒng de fēngbì shěnchá, shǐ xuéshù zhēngmíng zhuǎnbiàn wéi chíxù de gōngzhòng jiāndū.

Biện pháp mở và minh bạch này phá vỡ thẩm định khép kín truyền thống, biến tranh luận học thuật thành sự giám sát liên tục của cộng đồng.

王老师在通读论文后，对这种力求革除学术弊端的务实构想给予了高度评价。

Wáng lǎoshī zài tōngdú lùnwén hòu, duì zhè zhǒng lìqiú géchú xuéshù bìduān de wùshí gòuxiǎng jǐyǔ le gāodù píngjià.

Thầy Vương sau khi đọc kỹ bài luận đã đánh giá cao ý tưởng thực tiễn nỗ lực xóa bỏ tệ nạn học thuật này.

然而王老师也警示道，彻底废除前置审稿极易矫枉过正，切不可操之过急。

Rán'ér Wáng lǎoshī yě jǐngshì dào, chèdǐ fèichú qiánzhì shěngǎo jí yì jiǎowǎngguòzhèng, qiè bùkě cāozhīguòjí.

Tuy nhiên, Thầy Vương cũng cảnh báo rằng việc bãi bỏ hoàn toàn khâu thẩm định trước rất dễ uốn nắn quá mức, tuyệt đối không thể nóng vội.

若完全缺乏门槛过滤，低劣平庸乃至伪劣的成果势必会在网络平台上泛滥成灾。

Ruò wánquán quēfá ménkǎn guòlǜ, dīliè píngyōng nǎizhì wěiliè de chéngguǒ shìbì huì zài wǎngluò píngtái shàng fànlàn chéngzāi.

Nếu hoàn toàn thiếu đi bộ lọc cửa ngõ, các thành quả kém cỏi, tầm thường thậm chí giả mạo ắt sẽ tràn lan thành họa trên các nền tảng mạng.

届时，同行学者不得不耗费巨量精力去伪存真，反而降低了整体科研效率。

Jièshí, tóngháng xuézhě bùdébù hàofèi jùliàng jīnglì qùwěicúnzhēn, fǎn'ér jiàngdī le zhěngtǐ kēyán xiàolǜ.

Khi đó, giới học giả đồng nghiệp buộc phải tiêu tốn lượng lớn sức lực để gạn đục khơi trong, ngược lại làm giảm hiệu suất nghiên cứu khoa học tổng thể.

因此，合理的改革方案应当兼收并蓄，将严格的前期筛选与透明的后期评审结合起来。

Yīncǐ, hélǐ de gǎigé fāng'àn yīngdāng jiānshōubìngxù, jiāng yángé de qiánqī shāixuǎn yǔ tòumíng de hòuqī píngshěn jiéhé qǐlái.

Do đó, phương án cải cách hợp lý nên dung nạp hài hòa, gắn kết việc sàng lọc sơ bộ nghiêm ngặt với việc bình duyệt minh bạch ở giai đoạn sau.

与此同时，高校在重塑科研评价体系时，务必破除唯论文数量论英雄的功利倾向。

Yǔ cǐ tóngshí, gāoxiào zài chóngsù kēyán píngjià tǐxì shí, wùbì pòchú wéi lùnwén shùliàng lùn yīngxióng de gōnglì qīngxiàng.

Đồng thời, các trường đại học khi tái cấu trúc hệ thống đánh giá nghiên cứu khoa học, nhất thiết phải xóa bỏ xu hướng vụ lợi lấy số lượng bài báo luận anh hùng.

唯有引导科研人员坚守初心，才能从源头上遏制造假并促进科学的健康发展。

Wéiyǒu yǐndǎo kēyán rényuán jiānshǒu chūxīn, cái néng cóng yuántóu shàng èzhì zàojiǎ bìng cùjìn kēxué de jiànkāng fāzhǎn.

Chỉ khi định hướng các nhà nghiên cứu kiên định với sơ tâm, mới có thể ngăn chặn gian lận từ gốc rễ và thúc đẩy khoa học phát triển lành mạnh.

唯有重构高校学术评价机制，才能真正筑牢科研诚信的基石，让科学回归纯粹。

Wéiyǒu chónggòu gāoxiào xuéshù píngjià jīzhì, cái néng zhēnzhèng zhùláo kēyán chéngxìn de jīshí, ràng kēxué huíguī chúncuì.

Chỉ có tái cấu trúc cơ chế đánh giá học thuật ở các trường đại học mới có thể xây chắc nền tảng liêm chính khoa học, đưa khoa học trở về với sự thuần khiết.